Những chỉ số sai lệch do mua cổ phiếu quỹ

ua cổ phiếu quỹ là một hoạt động cơ bản và bình thường của những công ty cổ phần. Hành động cơ bản dẫn tới việc tậu cổ phiếu quỹ phát sinh lúc mà HĐQT doanh nghiệp cổ phần thấy giá cổ phiếu trên thị trường thấp hơn rộng rãi so có giá trị của mỗi cổ phần (hay mỗi cổ phiếu) của doanh nghiệp.
Trước đây đã từng với thời kỳ thị trường chứng khoán liên tục sụt giảm khiến cho giá cổ phiếu giảm xuống dưới giá trị thực của các nhà hàng niêm yết. HĐQT của phổ biến nhà hàng niêm yết khi ấy nhận thấy điều này đã thay nhau đăng kí chọn cổ phiếu quỹ hàng loạt. Điển hình là một số siêu thị như REE, DPM, PVD, TDH, TLH,… Việc đăng kí tậu cổ phiếu quỹ được xem là một giải pháp củng cố tinh thần cho các cổ đông – những người nắm giữ cổ phiếu siêu thị và là giải pháp kìm hãm đà giảm của giá cổ phiếu.
Tuy nhiên, ngoại trừ các mặt thấp thì việc tậu cổ phiếu quỹ cũng mang những mặt tiêu cực và gây cạnh tranh cho việc định giá cơ bản doanh nghiệp. Cụ thể là việc tậu cổ phiếu quỹ với thể làm cho những chỉ số EPS, ROE, BV, P/E,… (những chỉ số góp phần quan trọng trong việc đánh giá doanh nghiệp) vươn lên là hấp dẫn khiến cho việc đánh giá doanh nghiệp trở thành khó khăn và dễ sai lệch hơn.

Cổ phiếu quỹ là gì?

Trước hết, nên tậu hiểu cổ phiếu quỹ là gì? Cổ phiếu quỹ là cổ phiếu được nhà hàng tậu lại từ nhà đầu tư, nguồn tiền dành sắm cố phiếu quỹ sở hữu thể đến từ hai nguồn: đi vay hoặc từ những nguồn vốn chủ mang (Retained Earnings, những quỹ) hoặc cả hai. Sau khi chọn thì nguồn vốn chủ có và số lượng cổ phiếu lưu hành của doanh nghiệp sẽ giảm xuống. Thông thường, doanh nghiệp tìm cổ phiếu quỹ bắt nguồn từ các nguyên nhân sau đây:
  • doanh nghiệp sở hữu nguồn tiền mặt dồi dào nhưng chưa sở hữu dự án đầu tư, chẳng hạn như cổ phiếu Apple. Lý do là chia cổ tức sẽ làm cổ đông đóng thuế thu nhập cá nhân.
  • nhà hàng thấy giá cổ phiếu giảm xuống dưới giá trị thực của công ty buộc phải mua vào.
  • Đỡ giá cho cổ phiếu và củng cố tâm lý cho các nhà đầu tư nắm giữ cổ phiếu.
  • khiến cho tăng tỷ lệ với của những cổ đông hiện hữu do số lượng cổ phiếu lưu hành giảm xuống. Từ đấy, những nghĩa vụ như mục tiêu lợi nhuận, cổ tức,… cũng ít bị áp lực hơn.
công ty cổ phần có thể thực hiện việc mua lại cổ phiếu quỹ theo những phương pháp thức sau đây:
  • chọn trực tiếp trên sàn chứng khoán niêm yết.
  • tìm thông qua đấu thầu khó khăn giá.
  • tậu từ một nhóm cổ đông to.
nếu doanh nghiệp vay nợ để tìm cổ phiếu quỹ thì trường hợp tầm giá vay nợ lớn hơn Earning Yield (E/P) thì EPS của nhà hàng sau khi chọn sẽ giảm và ngược lại sẽ tăng so có EPS trước lúc tậu. giả dụ siêu thị chọn sở hữu giá thành cao hơn giá trị sổ sách (Book Value) ngày nay của nhà hàng thì giá trị sổ sách (Book Value) sau lúc chọn sẽ giảm. Ngược lại, sẽ tăng so có BVPS ban đầu của công ty.

ví như những chỉ số sai lệch do mua cổ phiếu quỹ

siêu thị ABC với tổng tài sản là 300 tỷ đồng, tổng nợ là 150 tỷ đồng. Vậy giá trị sổ sách (Book Value) của siêu thị là 150 tỷ đồng (300 tỷ đồng – 150 tỷ đồng).
trường hợp công ty ABC có 10 triệu CP đang lưu hành thì giá trị sổ sách (Book Value) trên mỗi cổ phần (BVPS) của nhà hàng sẽ là 150 tỷ / 10 triệu CP = 15.000 đồng. kém chất lượng sử lợi nhuận sau thuế của công ty là 20 tỷ đồng, tương đương:
EPS = 20 tỷ đồng / 10 triệu CP = 2.000 đồng 
ROE = EPS / Book Value = 2.000 / 15.000 = 13.33% 
P/E = 20.000 / 2.000 = 10 (lần) 
P/B = 20.000 / 15.000 = 1.33 (lần)
fake sử giá cổ phiếu ABC đang giao dịch trên thị trường sở hữu mức giá 20.000 đồng/CP và ABC thông báo sẽ tìm 3 triệu CP để làm cổ phiếu quỹ phải nhà hàng sẽ bắt buộc chi ra 60 tỷ đồng để sắm. Thông thường, việc tậu cổ phiếu quỹ sẽ kéo dài trong khoảng vài tháng nhưng giả sử ví dụ này là nhà hàng sẽ sắm hết trong một đợt. Sau khi tìm xong cổ phiếu quỹ thì các tỷ số mới như EPS, BVPS, P/E, ROE thay đổi như sau:
Tổng tài sản là 240 tỷ đồng (300 tỷ đồng – 60 tỷ đồng), tổng nợ vẫn là 150 tỷ đồng => Vốn chủ với của doanh nghiệp sẽ là 90 tỷ đồng (240 tỷ đồng – 150 tỷ đồng). ABC chỉ còn có 7 triệu cổ phiếu đang lưu hành (10 triệu CP – 3 triệu CPQ) => BVPS = 90 tỷ đồng / 7 triệu CP = 12.857 đồng.
Lợi nhuận sau thuế của doanh nghiệp không thay đổi 20 tỷ đồng nhưng:
EPS = 20 tỷ đồng / 7 triệu CP = 2.857 (đồng) 
ROE của ABC = EPS / BVPS = 2.857 / 12.857 = 22.22% 
P/E = 20.000 / 2.857 = 7 (lần) và P/B = 20.000 / 12.857 = 1.55 (lần)
Như vậy, việc mua cổ phiếu quỹ đã phần nào bóp méo những chỉ số tài chính dùng để định giá cơ bản cổ phiếu là EPS ( nâng cao 42.85% từ 2.000 đồng lên2.857 đồng), ROE tăng từ 13.33% lên 22.22%, P/E giảm từ 10 xuống .
Điều này sẽ đánh lừa trực giác nhà đầu tư rằng cổ phiếu ABC đang thấp và với mức tăng trưởng thấp. Nhà đầu tư lúc tiến hành định giá công ty ko kể việc xem xét các chỉ tiêu EPS, ROE, P/E đừng phải bỏ qua chỉ số P/B. Trong ví dụ này P/B tăng từ một.33 lần lên một.55 lần cho thấy công ty đã được thị trường định giá đắt hơn.
bởi thế, trong hoạt động đánh giá những doanh nghiệp cổ phần những nhà đầu tư bắt buộc thận trọng trong việc đánh giá giá trị doanh nghiệp sở hữu tậu cổ phiếu quỹ.